Tại sao người Inuit sống ở Greenland lại trông hơi giống người Trung Quốc? Nghiên cứu Nature tiết lộ

[ThanhDat]

Bạn có bao giờ để ý rằng khi xem ảnh tin tức về Greenland, nếu bỏ qua băng trôi phía sau và chỉ nhìn vào khuôn mặt những người dân địa phương mặc áo khoác lông dày, họ trông rất giống người dân vùng Đông Bắc Trung Quốc? Điều này không phải ngẫu nhiên, cũng không phải do nhầm lẫn khuôn mặt.

Gần đây, khi thông tin về việc ông Donald Trump một lần nữa bày tỏ sự “quan tâm” đến Greenland xuất hiện, nhiều nghiên cứu về nguồn gốc của cộng đồng dân cư tại đây đã được nhắc lại. Những phát hiện này cho thấy người sống ở vùng cực bắc Trái Đất, dù mang hộ chiếu Đan Mạch, lại có câu chuyện di truyền đặc biệt và đầy bất ngờ.

Nguồn gốc di truyền của người Inuit Greenland​

Năm 2010, tạp chí Nature công bố một nghiên cứu quan trọng khi các nhà khoa học giải mã thành công bộ gen của một người cổ đại từ một sợi tóc được bảo quản trong băng vĩnh cửu Greenland suốt khoảng 4.000 năm. Cá thể này được đặt tên là Saqqaq.

Kết quả cho thấy Saqqaq có mức độ tương đồng di truyền cao với người Siberia hiện đại và cư dân miền bắc Trung Quốc, nhưng không có quan hệ gần gũi với người Mỹ bản địa. Điều này cho thấy một nhóm người từ Siberia đã vượt qua eo biển Bering từ hàng nghìn năm trước, nhưng đến châu Mỹ khá muộn. Khi các vùng đất thuận lợi đã có người sinh sống, họ buộc phải di chuyển ngược lên phía bắc, tiến vào Bắc Cực khắc nghiệt.

Hành trình này kéo dài qua nhiều thế hệ. Để tồn tại, cơ thể họ dần thích nghi với môi trường băng giá: tốc độ trao đổi chất cao giúp đốt mỡ tạo nhiệt, tay chân ngắn hơn để giảm thất thoát nhiệt theo định luật Allen, và đôi mắt dài, hẹp giúp hạn chế ánh sáng phản xạ mạnh từ tuyết.

“Eskimo” và bản sắc thật sự của người Inuit​

Thuật ngữ “Eskimo” vẫn thường được dùng trong nhiều ngữ cảnh, nhưng trong ngôn ngữ bản địa, đây là cách gọi mang tính xúc phạm do các nhóm người khác đặt ra, với hàm ý “kẻ ăn thịt sống”. Người dân Greenland không gọi mình như vậy.

Họ tự xưng là Inuit, nghĩa là “con người thực sự”. Trong điều kiện thiếu thốn thực vật và gỗ, họ sinh tồn nhờ săn hải cẩu, cá voi và tiêu thụ nội tạng sống để bổ sung vitamin cần thiết. Đây không phải sự hoang dã, mà là cách thích nghi và tôn trọng sự sống trong môi trường khắc nghiệt nhất hành tinh.

Greenland trong vòng xoáy địa chính trị hiện đại​

Dù sống ở nơi từng được xem là tận cùng thế giới, người Inuit ngày nay không thể tách rời các biến động toàn cầu. Năm 2019, ông Donald Trump từng đề cập đến ý tưởng mua Greenland, nhưng Đan Mạch từ chối. Đến giai đoạn 2024–2025, sự quan tâm của Hoa Kỳ đối với khu vực này tiếp tục gia tăng.

Năm 2020, Hoa Kỳ mở lại lãnh sự quán tại Nuuk, thủ đô Greenland, lần đầu tiên kể từ năm 1953. Nguyên nhân chính nằm ở tài nguyên và vị trí chiến lược. Khi băng tan, các mỏ đất hiếm, uranium và vàng dần lộ diện. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ, Bắc Cực có thể chứa khoảng 13% trữ lượng dầu mỏ chưa được phát hiện và 30% trữ lượng khí đốt tự nhiên của thế giới. Ngoài ra, các tuyến vận tải Bắc Cực trong tương lai có thể trở thành điểm nút quan trọng của thương mại toàn cầu.

Hiện Greenland có khoảng 56.000 dân, gần 90% là người Inuit. Họ vừa đối mặt với tác động của biến đổi khí hậu, vừa chịu sức ép từ cạnh tranh giữa các cường quốc. Tại Nuuk, giới trẻ sử dụng mạng xã hội, mặc trang phục hiện đại, nhưng tỷ lệ trầm cảm và tự t ử vẫn ở mức cao so với nhiều khu vực Bắc Cực khác. Văn hóa săn bắn truyền thống dần mai một, trong khi hiện đại hóa khiến nhiều người cảm thấy mất phương hướng.

Sau 4.000 năm sinh tồn giữa cái lạnh, đói khát và cô lập, người Inuit từng bảo vệ thành trì duy nhất của cộng đồng gốc Á ở Bắc Cực. Giờ đây, khi băng tan và tài nguyên lộ diện, Greenland trở thành điểm đến của các doanh nhân và chính trị gia hàng đầu thế giới. Với người Inuit, điều này là cơ hội hay là một thách thức còn nghiêm trọng hơn cả thời kỳ băng hà vẫn là câu hỏi chưa có lời đáp. (Sohu)