Tại sao công ty tư vấn này mất 60 tỷ USD vì AI?

[Nhung Phan]

Trong kỷ nguyên AI tạo sinh, liệu các công ty tư vấn có còn “đáng tiền”?

Từng là “người dẫn đường” giúp hàng loạt doanh nghiệp chuyển mình theo làn sóng công nghệ, từ thời internet cho đến điện toán đám mây, Accenture đã kiếm được cả danh tiếng lẫn tiền bạc nhờ vai trò cố vấn. Nhưng giờ đây, trong thời đại AI tạo sinh, họ lại rơi vào chính tình huống mà họ từng giúp người khác vượt qua: bối rối, chậm nhịp và… cần được tư vấn.

Trong gần một thập kỷ, Accenture vượt trội về tăng trưởng lợi nhuận cổ đông, thậm chí vượt mặt cả Goldman Sachs và Morgan Stanley. Nhưng đến giữa năm 2025, công ty mất gần 60 tỷ USD (1.568.000 tỷ VNĐ) giá trị thị trường chỉ trong vài tháng. Dù báo cáo tài chính không quá xấu, tốc độ tăng trưởng đơn hàng lại cho thấy điều ngược lại: khách hàng đang rút lui, đặc biệt là ở những hợp đồng lớn hoặc dịch vụ “trọn gói”.

AI tạo sinh: Đòn sát thương với ngành tư vấn?​

Vấn đề của Accenture không chỉ là do khủng hoảng kinh tế hay địa chính trị. Cốt lõi nằm ở chỗ: khi AI tạo sinh ngày càng mạnh mẽ và dễ tiếp cận, doanh nghiệp có còn cần chuyên gia tư vấn “trung gian” nữa không?

Giám đốc điều hành Julie Sweet khẳng định AI sẽ tạo ra nhu cầu tư vấn lớn hơn bao giờ hết. Nhưng thực tế thì khác. Các công ty lớn vẫn đang loay hoay với việc hiểu cách dùng AI chứ chưa nói đến ứng dụng hiệu quả. Một khảo sát của S&P Global cho thấy số công ty từ bỏ dự án AI đã tăng vọt. Trong khi đó, Accenture lại đang đánh mất vị thế hướng dẫn, vì AI đang thay họ làm phần đó.

Các đối tác công nghệ từng thân thiết như Microsoft hay SAP đều đang tích hợp AI trực tiếp vào sản phẩm, giảm bớt nhu cầu “tư vấn trung gian”. Một số tên tuổi mới như Palantir thậm chí nhúng kỹ sư của họ vào thẳng doanh nghiệp khách hàng, khiến các dịch vụ kiểu Accenture bị coi là rườm rà và đắt đỏ.

Chiến lược cũ trong cuộc chơi mới?​

Accenture từng có cơ hội “lột xác” theo hướng đầu tư công nghệ sâu, giống như IBM đã từng làm. Nhưng họ lại chọn cách gom về hàng loạt công ty tư vấn nhỏ, nhiều trong số đó làm quảng cáo và tiếp thị, vốn đang dần bị thay thế bởi AI tạo nội dung.

Gần đây, công ty đã tái cơ cấu và lập ra một đơn vị “dịch vụ tái tạo” để phản ứng với khủng hoảng. Tuy nhiên, mô hình mới vẫn nghe rất giống mô hình cũ. Trong khi các công ty AI như Palantir đang bứt tốc gấp 6 lần giá trị chỉ trong một năm, Accenture lại vật lộn để chứng minh mình còn cần thiết trong kỷ nguyên mà công nghệ tự động… tư vấn cho con người.

Vậy nên, nếu Accenture không muốn trở thành nạn nhân của chính làn sóng đổi mới mà họ từng cổ vũ, có lẽ chính họ đang là người cần một lời khuyên chiến lược, và lần này, phải thật sự tốt.

Lời kết: Accenture từng là biểu tượng của sự am hiểu công nghệ, tư vấn chuyển đổi số cho hàng loạt tập đoàn toàn cầu. Nhưng khi AI trở thành người "tư vấn" mới, chính Accenture lại loay hoay. Vì vậy AI không giết chết công ty tư vấn, mà là công ty tư vấn không biết dùng AI. Việt Nam muốn đi nhanh và bền trong làn sóng AI, cần tỉnh táo hơn cả người đi trước. (afr.com)