Những bí mật nào ẩn chứa đằng sau vụ phóng tên lửa tầm bắn 4.000 km của Iran?

[Mr Bens]

Iran vừa phóng hai tên lửa nhằm vào căn cứ Diego Garcia – cơ sở quân sự chung của Mỹ và Anh. Dù không trúng mục tiêu, động thái này vẫn đạt được mục đích chiến lược: phát đi tín hiệu mạnh mẽ rằng năng lực tấn công tên lửa của Iran có thể lớn hơn nhiều so với nhận thức bên ngoài.

Tầm bắn khoảng 4.000 km cho thấy Iran đã làm chủ công nghệ tên lửa đạn đạo tầm trung và tầm xa. Nếu có thể vươn tới Diego Garcia ở khoảng cách này, về lý thuyết Iran cũng có thể mở rộng năng lực tấn công tới những mục tiêu xa hơn như Washington, D.C.

Tín hiệu chiến lược từ tên lửa và uranium làm giàu​

Vụ phóng tên lửa không phải hành động đơn lẻ mà nằm trong chuỗi tính toán chiến lược. Trước đó một tuần, ngày 15/3, Ngoại trưởng Iran Araqchi tiết lộ Iran đang sở hữu 440 kg uranium làm giàu 60%, được chôn dưới đống đổ nát của cơ sở hạt nhân bị đánh bom và chưa có kế hoạch thu hồi ngay.

Mức làm giàu 60% chỉ còn một bước ngắn để đạt 90%, ngưỡng cần thiết cho vũ khí hạt nhân. Theo các tính toán quốc tế, lượng này đủ để chế tạo khoảng 10 đầu đạn hạt nhân. Việc chôn giấu không phải từ bỏ mà là biện pháp bảo vệ, còn thời điểm thu hồi phụ thuộc vào mức độ gây sức ép từ Mỹ và Israel.

Khi đặt cạnh vụ phóng tên lửa tầm xa chỉ một tuần sau đó, thông điệp trở nên rõ ràng: Iran vừa có năng lực tấn công tầm xa, vừa nắm giữ “quân bài chiến lược” về hạt nhân. Đây là lời cảnh báo có kiểm soát, nhằm răn đe các đối thủ nếu tiếp tục leo thang.

Phản ứng của Mỹ và Israel và hiệu ứng răn đe​

Ngay sau vụ phóng, Mỹ và Israel đã nhanh chóng tấn công cơ sở hạt nhân Natanz của Iran. Dù được giải thích là phản ứng trước mối đe dọa tên lửa, động thái này cho thấy lo ngại thực sự nằm ở lượng uranium làm giàu và khả năng tên lửa tầm xa của Iran. Mục tiêu là giành thế chủ động trước khi Iran “lộ bài”.

May mắn là cuộc tấn công không gây rò rỉ phóng xạ. Nếu xảy ra, hậu quả sẽ rất nghiêm trọng.

Trong khi đó, Donald Trump nhiều lần tuyên bố Iran chỉ còn ít tên lửa và phần lớn bệ phóng đã bị phá hủy. Tuy nhiên, chính ông cũng từng thừa nhận Iran có khả năng phát triển tên lửa đe dọa châu Âu và các căn cứ Mỹ, thậm chí hướng tới tấn công lãnh thổ Mỹ. Điều này cho thấy sự không chắc chắn trong đánh giá thực tế về năng lực của Iran.

Nhiều ý kiến cho rằng việc hai tên lửa không đánh trúng mục tiêu là thất bại. Nhưng mục tiêu của Iran không phải là phá hủy Diego Garcia hay chứng minh độ chính xác tuyệt đối, mà là thể hiện năng lực tấn công tầm xa. Dù bị đánh chặn hoặc chệch mục tiêu, hiệu ứng răn đe vẫn rất rõ ràng: Iran có thể đáp trả và nhắm vào các điểm dễ tổn thương.

Tên lửa tầm bắn 4.000 km tạo nền tảng sức mạnh, trong khi 440 kg uranium làm giàu là “át chủ bài”. Sự kết hợp này tạo ra khả năng răn đe đáng kể, buộc Mỹ và Israel phải cân nhắc kỹ lưỡng trước mọi hành động.

Từ giới hạn 2.000 km trước đây đến màn phô diễn 4.000 km hiện tại, Iran đã phá vỡ nhận định rằng họ suy yếu về năng lực tên lửa. Diễn biến tiếp theo vẫn chưa rõ, nhưng có thể thấy hiệu ứng răn đe của Iran đang phát huy tác dụng và góp phần điều chỉnh lại cán cân chiến lược tại Trung Đông. (Sohu)