Nhật Bản lo ngại đến lúc Trung Quốc sẽ sớm sản xuất chip rẻ như đĩa DVD

[ThanhDat]

Vào tháng 2 năm nay, truyền thông Nhật Bản cho biết giá tấm wafer silicon carbide 6 inch tại Trung Quốc đã giảm từ 1.500 USD (khoảng 38 triệu VNĐ) xuống dưới 500 USD (khoảng 12,7 triệu VNĐ) chỉ trong hai năm. Cảnh tượng này khiến người Nhật nhớ lại thời điểm hơn 20 năm trước, khi Trung Quốc biến đầu đĩa DVD từ hàng xa xỉ thành sản phẩm phổ thông giá rẻ.

Từ đĩa DVD đến cuộc chiến giá công nghệ​

Hai thập kỷ trước, khi điện thoại thông minh chưa phổ biến, DVD là hình thức giải trí chính. Giá một đầu DVD khi đó lên tới vài nghìn, thậm chí hàng chục nghìn nhân dân tệ, tương đương cả năm thu nhập. Nhưng nhờ các công ty Trung Quốc, mức giá này nhanh chóng giảm mạnh.

Năm 1992, hai kỹ sư Trung Quốc phát minh ra đầu đĩa VCD, mở đầu kỷ nguyên giải trí trong nước. Thời gian đầu, giá VCD khoảng 4.000 nhân dân tệ, song vẫn được ưa chuộng vì rẻ hơn nhiều so với DVD nước ngoài. Sau 1995, doanh số VCD tăng từ 600.000 lên 10 triệu chiếc, giá giảm còn dưới 2.000 nhân dân tệ.

Khi Sony tung ra thế hệ DVD mới có chất lượng hình ảnh vượt trội, các công ty Trung Quốc nhanh chóng phản ứng bằng việc tự phát triển và sản xuất DVD trong nước. Nhờ kinh nghiệm từ VCD, họ sớm làm chủ công nghệ DVD thế hệ mới thông qua kỹ thuật đảo ngược.

Đến năm 1999, Trung Quốc sản xuất hơn 2 triệu đầu DVD mỗi năm. Cạnh tranh khốc liệt khiến giá giảm còn khoảng 1.000 nhân dân tệ, rồi tiếp tục hạ xuống dưới 800 nhân dân tệ nhờ chuỗi cung ứng trong nước. Năm 2002, thương hiệu DVD Trung Quốc chiếm 65% thị phần toàn cầu, còn Nhật chỉ còn 25%. Dù sau đó DVD suy tàn vì Internet, câu chuyện này chứng minh năng lực sản xuất mạnh mẽ của Trung Quốc.

Tương tự như DVD, sự trỗi dậy của ngành chip Trung Quốc đã làm đảo lộn giá cả toàn cầu. Trước năm 2019, Trung Quốc gần như hoàn toàn phụ thuộc vào chip nhập khẩu, chi tới 300 tỷ USD (khoảng 7,6 triệu tỷ VNĐ) mỗi năm. Khi Mỹ áp đặt lệnh cấm xuất khẩu và gây áp lực công nghệ, Trung Quốc đã khởi động chiến lược tự chủ toàn diện, đầu tư hàng trăm tỷ nhân dân tệ để phát triển sản xuất chip nội địa.

Công ty YMTC là đơn vị đầu tiên sản xuất hàng loạt bộ nhớ flash nội địa, phá thế độc quyền quốc tế. Năm ngoái, năng lực sản xuất chip quy trình trưởng thành của Trung Quốc chiếm 20% toàn cầu, dự kiến đạt 30% cuối năm nay.

Giá wafer 6 inch đã giảm từ 1.500 USD (38 triệu VNĐ) xuống dưới 500 USD (12,7 triệu VNĐ), chip ô tô do Trung Quốc sản xuất rẻ hơn 40% so với sản phẩm của Ý và Pháp. Nhờ nội địa hóa chuỗi cung ứng, chi phí sản xuất chip ở Trung Quốc chỉ chiếm 6% giá bán cuối, trong khi tại Mỹ là hơn 20%.

Sự cạnh tranh này khiến nhiều tập đoàn quốc tế lao đao: Giá cổ phiếu Wolfspeed giảm 96% trong ba năm, On Semiconductor phải sa thải 9% nhân sự, còn Tokyo Electron mất nhiều đơn hàng do thiết bị Trung Quốc.

Chip Trung Quốc định hình lại giá quốc tế​

Năm nay, Trung Quốc xuất khẩu 233 tỷ chip, trở thành nguồn cung lớn tại các thị trường mới nổi như Đông Nam Á và châu Phi. Việt Nam trung tâm sản xuất điện thoại di động toàn cầu đã vượt Hàn Quốc, trở thành quốc gia nhập khẩu chip điện thoại Trung Quốc lớn nhất.

Ưu thế của chip Trung Quốc nằm ở giá rẻ, dịch vụ kỹ thuật nhanh và hiệu suất ổn định. Điều này giúp chip Trung Quốc chiếm ưu thế ở phân khúc trung và thấp, đồng thời dần mở rộng sang thị trường cao cấp châu Âu và Nhật Bản.

Không còn là chiến lược “giá rẻ để phá giá” như DVD, lần này Trung Quốc định giá theo từng phân khúc thị trường để tối đa hóa khả năng thâm nhập. Nhờ chuỗi công nghiệp hoàn chỉnh từ nguyên liệu, thiết bị đến sản xuất Trung Quốc trở thành quốc gia duy nhất có khả năng kiểm soát toàn bộ quy trình chip, tiếp tục giảm chi phí và mở rộng thị phần toàn cầu. Dưới sức ảnh hưởng của các công ty Trung Quốc, nhiều tập đoàn quốc tế như STMicroelectronics và Volkswagen đã hợp tác, tận dụng lợi thế sản xuất giá rẻ. (Sohu)