Điện ảnh Nhật Bản thống trị phòng vé nội địa, đẩy lùi Hollywood của người Mỹ

[Homelander The Seven]

Trong khi thị trường điện ảnh toàn cầu chứng kiến sự suy yếu của Hollywood, điện ảnh Nhật Bản lại đạt doanh thu phòng vé cao kỷ lục, tăng cường ảnh hưởng cả trong và ngoài nước. Sự thành công này bắt nguồn từ sự kết hợp phức tạp giữa tình hình quốc tế, cấu trúc ngành, cơ chế tạo hit độc đáo của Nhật Bản.

Thị trường điện ảnh thế giới đang tăng trưởng mạnh, quy mô từ 97,47 tỷ USD (2022) dự kiến đạt 182,23 tỷ USD (2031) nhờ nhu cầu phim ứng dụng thực tế ảo (VR) và chất lượng nội dung trên nền tảng streaming, đặc biệt thu hút thế hệ Millennials. Các quốc gia châu Á như Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ hưởng lợi từ sự bùng nổ di động và internet. Trung Quốc vượt Nhật Bản năm 2012, trở thành thị trường lớn thứ hai thế giới, năm 2020-2021 dẫn đầu toàn cầu với doanh thu vượt Mỹ. Tuy nhiên, năm 2022, Mỹ lấy lại vị trí số một, Nhật Bản giữ thứ ba với 213,1 tỷ yên, chỉ nhỉnh hơn Ấn Độ. Nhật Bản sản xuất 594 phim (2017), xếp thứ tư sau Ấn Độ (1.986), Trung Quốc (874), Mỹ (660).

Năm 2024, doanh thu phim Nhật đạt 155,8 tỷ yên, cao nhất kể từ năm 2000, trong khi phim ngoại giảm 30,2% xuống 51,18 tỷ yên, chiếm chỉ 24,7% thị phần. Các phim Detective Conan: The Million-dollar Pentagram (15,8 tỷ yên), Haikyuu!! The Dumpster Battle (11,64 tỷ yên), và Kingdom: Return of the Great General (8,03 tỷ yên) dẫn đầu phòng vé. Phim hoạt hình Nhật chiếm ưu thế với 6/10 phim top đầu là anime, phản ánh xu hướng “anime vượt live-action". Sự thăng hoa của phim Nhật đến từ nhiều yếu tố.

1. Thứ nhất, chuyển thể từ manga/anime như Conan, Haikyuu!!, Kingdom tận dụng lượng fan sẵn có, giảm chi phí quảng bá. Từ năm 2006, các hãng phim Nhật dẫn đầu bởi Fuji TV đã áp dụng chiến lược chuyển thể từ truyện tranh và phim truyền hình, đảm bảo doanh thu ổn định.
2. Thứ hai, hệ thống sản xuất hiệu quả với các ủy ban sản xuất giúp chia sẻ rủi ro tài chính.
3. Thứ ba, Hollywood suy yếu do đình công, giảm phim phát hành, khán giả mất thói quen xem phim ngoại hậu Covid-19. Phim Mỹ như Oppenheimer chỉ đạt 1,8 tỷ yên tại Nhật, thua xa kỳ vọng toàn cầu.
4. Thứ tư, các hãng phim ngoại đầu tư vào phim Nhật như Warner với Death Note (2006), Rurouni Kenshin (2012) và Cells at Work (2024, kỷ lục phim Nhật của Warner), hay Sony với Kingdom (doanh thu series 245,2 tỷ yên), giúp khai thác khán giả trẻ và nâng chất lượng phim.

Hậu Covid-19, Nhật Bản chịu thiệt hại ít hơn Mỹ và Hàn Quốc nhờ hạn chế nhập cảnh linh hoạt và hit lớn như Demon Slayer: Mugen Train (40,43 tỷ yên, 2020). Phim Nhật cũng thành công ở nước ngoài, với The Boy and the Heron, Suzume, Your Name dẫn đầu doanh thu toàn cầu. Godzilla Minus One là phim live-action Nhật ăn khách nhất tại Mỹ. Chiến lược địa phương hóa (localization) của các hãng Warner, Sony thông qua tùy chỉnh poster, trailer, lồng tiếng giúp tăng sức hút phim Nhật. Hàn Quốc coi phim là chiến lược quốc gia, nhưng Nhật Bản vẫn giữ lợi thế nhờ nội dung độc đáo và hệ sinh thái anime/manga mạnh mẽ.

 

[Thanh Sơn]

dân Nhật có long tự tôn dân tộc rất cao ví dụ sang Việt Nam mà thuê xe dứt khoát thuê xe Nhật