Cơn sốt OpenClaw tại Trung Quốc: Khi người cao tuổi cũng xếp hàng săn lùng "Tác nhân AI"

[Khôi Nguyên]

Trụ sở của tập đoàn công nghệ khổng lồ Tencent tại Thâm Quyến vào ngày 6 tháng 3 năm 2026 đã chứng kiến một sự kiện chưa từng có trong lịch sử ngành công nghệ nước này. Bất chấp thời tiết bất lợi, hàng trăm người dân ở mọi lứa tuổi đã kiên nhẫn xếp hàng dài để chờ đợi được các kỹ sư của Tencent Cloud trực tiếp cài đặt và hướng dẫn sử dụng OpenClaw – một nền tảng Tác nhân Trí tuệ Nhân tạo (AI Agent) mã nguồn mở đang làm mưa làm gió trên thị trường.

Điểm đáng chú ý nhất của sự kiện không nằm ở quy mô đám đông, mà ở sự đa dạng về nhân khẩu học. Xếp hàng chờ đợi không chỉ có giới trẻ yêu công nghệ mà còn có sự góp mặt đông đảo của những người trên 60 tuổi, bao gồm cả những kỹ sư hàng không đã nghỉ hưu hay nhân viên thư viện. Hiện tượng này phát đi một tín hiệu rõ ràng: Trí tuệ nhân tạo không còn là đặc quyền của giới tinh hoa công nghệ, mà đang thực sự len lỏi vào nhận thức của đại chúng Trung Quốc, phá vỡ mọi rào cản về thế hệ.

Tác nhân AI: Bước tiến hóa vượt bậc từ Chatbot truyền thống​

Để hiểu được sức hút của OpenClaw, cần phân biệt rõ sự khác biệt giữa công nghệ này và các công cụ AI thế hệ trước. OpenClaw (tên gọi ban đầu là Clawdbot) được ra mắt vào tháng 11 năm 2025 bởi Peter Steinberger, một chuyên gia hiện đã gia nhập OpenAI. Khác với các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) hay chatbot truyền thống vốn hoạt động thụ động – chỉ chờ người dùng đặt câu hỏi rồi đưa ra câu trả lời dưới dạng văn bản – OpenClaw được thiết kế như một trợ lý kỹ thuật số chủ động. Nó có khả năng hoạt động liên tục 24/7, tự động theo dõi các chuỗi nhiệm vụ phức tạp và trực tiếp thực thi các hành động trên hệ điều hành máy tính thay cho con người. Khi nhận được một yêu cầu tổng quát, hệ thống OpenClaw đủ thông minh để tự động chia nhỏ nhiệm vụ, tìm kiếm thông tin trên mạng Internet, truy vấn các phần mềm cục bộ, tự động điền biểu mẫu, phát hiện lỗi và tự sửa chữa cho đến khi hoàn tất công việc.

Sự bùng nổ của nền tảng này tại Trung Quốc một phần xuất phát từ đặc thù hệ sinh thái kỹ thuật số nội địa. Người dân Trung Quốc từ lâu đã quen thuộc với văn hóa "siêu ứng dụng" (Super App) như WeChat, nơi một nền tảng duy nhất tích hợp vô số dịch vụ từ nhắn tin, thanh toán, gọi xe cho đến mua sắm. Cấu trúc tập trung này tạo ra một môi trường hoàn hảo để các Tác nhân AI như OpenClaw phát huy tối đa sức mạnh. Thay vì phải chật vật kết nối thông qua các giao diện lập trình ứng dụng (API) của hàng tá nền tảng rời rạc như ở phương Tây, AI Agent tại Trung Quốc có thể dễ dàng can thiệp và thực thi các chuỗi tác vụ phức tạp một cách mượt mà và liền mạch hơn rất nhiều. Tại sự kiện của Tencent, các kỹ sư đã cung cấp một giải pháp trọn gói, giúp người dùng cài đặt ứng dụng, cấu hình các mô hình AI lõi (như DeepSeek), và tích hợp hệ thống vào các nền tảng doanh nghiệp phổ biến như Feishu, DingTalk hay WeCom.

Lời giải cho bài toán dư thừa hạ tầng và cơn khát dữ liệu​

Sự nhiệt tình của các ông lớn công nghệ Trung Quốc trong việc phổ cập OpenClaw miễn phí cho cộng đồng không hoàn toàn xuất phát từ mục đích thiện nguyện. Đằng sau những sự kiện hỗ trợ cộng đồng là một chiến lược kinh doanh lõi mang tính sống còn nhằm giải quyết bài toán khấu hao hạ tầng. Tính đến năm 2026, tổng quy mô vốn đầu tư vào hạ tầng AI của nhóm Big Tech Trung Quốc (bao gồm ByteDance, Alibaba và Tencent) ước tính đã vượt ngưỡng 60 tỷ USD, đi kèm với hàng chục nghìn vi xử lý đồ họa (GPU) đắt đỏ được triển khai khắp cả nước. Tuy nhiên, các tác vụ đơn lẻ từ chatbot như viết email hay tạo ảnh chỉ tiêu thụ một lượng token vô cùng khiêm tốn, hoàn toàn không đủ để tạo ra dòng tiền bù đắp cho chi phí vận hành khổng lồ của các trung tâm dữ liệu này.

Tờ WallStreetCN nhận định rằng để những cỗ máy tỷ đô này thực sự sinh lời, ngành công nghiệp cần một "lỗ đen tiêu thụ token" có khả năng hoạt động liên tục. Các Tác nhân AI chính là mảnh ghép còn thiếu. Mỗi khi OpenClaw thực thi một chuỗi nhiệm vụ tự động, nó phải liên tục gọi API, xử lý ngữ cảnh và xác thực chéo thông tin. Mức tiêu thụ token của một tác vụ phức tạp do AI Agent thực hiện có thể cao gấp hàng trăm, thậm chí hàng nghìn lần so với một đoạn hội thoại chatbot thông thường. Dù phần mềm OpenClaw là mã nguồn mở miễn phí, người dùng vẫn phải trả phí thuê bao đám mây và phí API để duy trì hoạt động. Chiến lược "cài đặt miễn phí, thu phí đám mây" của Tencent đã chứng minh hiệu quả rực rỡ khi chỉ trong vài giờ sự kiện, họ đã phá vỡ kỷ lục triển khai của dịch vụ máy chủ ảo Lighthouse, nâng tổng số người dùng nền tảng này vượt mốc 100.000.

Bên cạnh bài toán doanh thu, dữ liệu chính là mỏ vàng thứ hai mà các hãng công nghệ đang nhắm tới. Sau giai đoạn huấn luyện bùng nổ ban đầu, nhiều công ty AI Trung Quốc đang dần cạn kiệt nguồn dữ liệu văn bản chất lượng cao trên Internet. Việc thúc đẩy người dùng phổ thông sử dụng AI Agent sẽ giúp các hãng thu thập được một loại dữ liệu mới vô giá: "logic hành động" của con người trong thế giới thực. Mỗi chuỗi tác vụ từ lúc nhận lệnh, tìm kiếm, điền thông tin đến khi hoàn tất giao dịch đều tạo ra một bản ghi kỹ thuật số chi tiết. Đây được giới chuyên môn đánh giá là nguồn dữ liệu khó thu thập nhất nhưng lại mang tính quyết định để huấn luyện các thế hệ Trí tuệ nhân tạo có khả năng suy luận và hành động độc lập trong tương lai. Sự bùng nổ của OpenClaw, do đó, không chỉ là một trào lưu tiêu dùng mà còn là phát súng mở màn cho kỷ nguyên thương mại hóa Tác nhân AI quy mô lớn tại nền kinh tế tỷ dân. #cơnsốtopenclaw