Bị Mỹ cấm chơi, Trung Quốc giờ sản xuất cả động cơ máy bay

[ThanhDat]

Quyết định của Hoa Kỳ nhằm ngăn chặn sự phát triển của dòng máy bay lớn do Trung Quốc sản xuất không quá bất ngờ. Mấu chốt nằm ở vị thế của Boeing trong thị trường toàn cầu, vốn đã bị đe dọa khi ngành hàng không Trung Quốc phát triển mạnh mẽ. Boeing và Airbus từ lâu giữ thế độc quyền trong lĩnh vực máy bay lớn, nhưng giờ đây, thị phần của họ liên tục bị thu hẹp, đặc biệt sau năm 2024 khi ba hãng hàng không lớn của Trung Quốc hủy đơn hàng từ Boeing để chuyển sang sử dụng máy bay C919 nội địa.

Việc C919 nhận được chứng chỉ bay từ nhiều quốc gia mang lại cho Trung Quốc cơ hội tiếp cận nguồn đơn hàng trị giá khoảng 150 tỷ nhân dân tệ (khoảng 526.000 tỷ VNĐ), trở thành mối đe dọa thực sự với Boeing. Đồng thời, việc Trung Quốc kiểm soát xuất khẩu đất hiếm ảnh hưởng trực tiếp đến các hoạt động quân sự của Boeing. Trong khi đó, các biện pháp thuế quan do Hoa Kỳ áp đặt không làm Trung Quốc suy yếu, mà còn thúc đẩy nước này tự chủ về công nghệ.

Một điểm đáng chú ý là dù C919 được sản xuất trong nước, nhưng vẫn dùng động cơ LEAP-1C do General Electric (Hoa Kỳ) và Safran (Pháp) hợp tác phát triển. Đây chính là lý do Mỹ và châu Âu không muốn cấp chứng chỉ bay cho mẫu máy bay này. Gần đây, ông Trump lại áp dụng các biện pháp cứng rắn, đình chỉ giấy phép xuất khẩu công nghệ cho các công ty liên quan đến C919.

Trung Quốc đối phó bằng nội địa hóa và chiến lược chứng nhận riêng​

Dù động cơ hàng không là phần công nghệ phức tạp nhất của máy bay, Trung Quốc đang từng bước làm chủ lĩnh vực này. Trong khi C919 hiện vẫn dùng động cơ nước ngoài, nhiều người đặt câu hỏi khi nào Trung Quốc có thể sử dụng động cơ do mình sản xuất. Câu trả lời trước tiên nằm ở lý do lựa chọn LEAP-1C: Trung Quốc hy vọng nhanh chóng đạt được chứng nhận bay từ các cơ quan hàng không quốc tế, mở đường cho C919 gia nhập thị trường toàn cầu.

Tuy nhiên, chứng chỉ bay đang bị Hoa Kỳ và châu Âu dùng như “hàng rào kỹ thuật” nhằm ngăn chặn đối thủ. Ví dụ, dù C919 đã được Cục Hàng không Dân dụng Singapore phê duyệt, nhưng vẫn chưa nhận được chứng chỉ từ Mỹ và châu Âu. Đáp lại, Trung Quốc thực hiện hai chiến lược: Một là tập trung vào các thị trường mới nổi như Đông Nam Á và châu Phi, với 27 quốc gia đã cấp chứng chỉ bay cho C919. Hai là phát triển hệ thống chứng nhận riêng, yêu cầu máy bay từ Mỹ và châu Âu cũng cần chứng chỉ bay của Trung Quốc nếu muốn vào thị trường nước này.

Thông tin tích cực mới nhất là Trung Quốc đã ký hợp đồng sản xuất hàng loạt động cơ AES100 trong nước, diễn ra ngay trước khi Mỹ ban hành lệnh cấm. Đây là tín hiệu cho thấy Trung Quốc đang bước vào thời kỳ tự chủ động cơ hàng không. Cuối cùng, nội địa hóa không chỉ giúp Trung Quốc giảm phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài, mà còn phá vỡ thế kiểm soát lâu đời của Mỹ trong ngành hàng không. (sohu)