Ai đứng sau các cuộc tấn công mạng giữa lúc Iran bị không kích?

[Quang Trương]

Khi bom nổ trên mặt đất, chuyện gì đang diễn ra âm thầm trên không gian mạng?

Khi chiến tranh không chỉ diễn ra bằng vũ khí​

Có một chi tiết đáng chú ý, các cuộc tấn công mạng không diễn ra sau, mà xảy ra gần như đồng thời với các đợt không kích của Mỹ và Israel vào Iran.

Ngay trong sáng sớm, khi khói vẫn còn bốc lên ở Tehran, hàng loạt hoạt động trên không gian mạng đã xuất hiện. Không phải kiểu tấn công âm thầm như trước đây, lần này là rõ ràng, trực diện, và mang thông điệp.

Một số trang web tin tức bị can thiệp, nội dung hiển thị bị thay đổi. Không chỉ phá hoại, mà còn dùng như một kênh truyền thông để gửi thông điệp đến người dân.

Điều này cho thấy một xu hướng ngày càng rõ, chiến tranh hiện đại không còn tách biệt giữa vật lý và số hóa. Hai mặt trận này có thể vận hành cùng lúc, bổ trợ cho nhau.

Ứng dụng quen thuộc bỗng trở thành công cụ phát thông điệp​

Trường hợp đáng chú ý nhất là ứng dụng BadeSaba, một app lịch tôn giáo khá phổ biến tại Iran, với hơn 5 triệu lượt tải.

Ứng dụng này đã bị tấn công và hiển thị những thông điệp hoàn toàn khác với mục đích ban đầu. Nội dung xuất hiện mang tính kêu gọi và kích động, đại ý nói rằng “đã đến lúc phải phán xét”, đồng thời kêu gọi lực lượng vũ trang từ bỏ vũ khí và đứng về phía người dân.

Điểm đáng nói không chỉ là việc bị hack, mà là lựa chọn mục tiêu. Đây không phải một hệ thống quân sự, mà là một ứng dụng dân sự, có lượng người dùng lớn, mang tính cá nhân và gần gũi.

Điều đó cho thấy mục tiêu không chỉ là phá hoại, mà còn là tác động tâm lý, định hướng nhận thức.

Iran có thực sự “im lặng” trên mặt trận mạng?​

Các chuyên gia an ninh mạng từ trước đến nay vẫn coi Iran là một mối đe dọa đáng kể. Nhưng điều thú vị là phản ứng của nước này thường không ồn ào.

Ngay cả khi bị tấn công, Iran trong quá khứ thường không đáp trả công khai ngay lập tức trên không gian mạng. Điều này khiến nhiều người đặt câu hỏi, liệu sự im lặng đó là yếu thế, hay là một chiến lược chờ thời điểm phù hợp?

Trong bối cảnh hiện tại, nhiều chuyên gia dự đoán khả năng cao sẽ có các đợt phản công mạng nhắm vào Mỹ và Israel. Nhưng khi nào và dưới hình thức nào thì vẫn là dấu hỏi.

Câu chuyện này không chỉ là về Iran.

Nó gợi ra một thực tế rộng hơn, bất kỳ quốc gia nào, kể cả Việt Nam, đều có thể trở thành mục tiêu nếu phụ thuộc nhiều vào nền tảng số mà thiếu lớp bảo vệ tương xứng.

Chiến tranh mạng không cần tuyên bố, không cần biên giới rõ ràng, và đôi khi người bị ảnh hưởng đầu tiên lại chính là người dùng bình thường.

Nếu một ứng dụng bạn dùng mỗi ngày bỗng hiển thị thông điệp lạ, bạn sẽ nghĩ đó là lỗi kỹ thuật, hay là một phần của một cuộc chiến lớn hơn? (reuters)

 

Được phối hợp thực hiện bởi các chuyên gia của Bkav, cộng đồng An ninh mạng Việt Nam WhiteHat và cộng đồng Khoa học công nghệ VnReview